१. परिचय (Introduction) काठमाडौं उपत्यका ऐतिहासिक कालदेखि नै हिन्दू र बौद्ध धर्मको सह-अस्तित्व र सांस्कृतिक संश्लेषणको केन्द्र रहँदै आएको छ। पशुपतिनाथ क्षेत्रलाई सामान्यतया हिन्दू तीर्थस्थलका रूपमा मात्र चिनिए पनि यो क्षेत्र बज्रयानी बौद्ध सिद्धहरूको साधना भूमि पनि हो। ईशाको १० औँ र ११ औँ शताब्दीमा महान् भारतीय सिद्धहरू तिलोपा (Tilopa) र उनका शिष्य नारोपा (Naropa)…
-कुबेर दोङ नेपालको राजनीतिक क्षितिजमा २०५२ सालमा सुरु भएको माओवादी जनयुद्ध सत्ता परिवर्तनको लडाइँ मात्र थिएन, यो शताब्दीऔंदेखि उत्पीडनमा पारिएका आदिवासी जनजाति, दलित, महिला र क्षेत्रीय रूपमा पिछडिएका समुदायको पहिचान र आत्मसम्मानको महासंग्राम थियो। परम्परागत नेपाली वामपन्थी आन्दोलनले वर्ग संघर्षलाई मात्रै एकमात्र अचुक ओखती मानिरहेको बेला, जनयुद्धले नेपालको विशिष्ट भू-धरातललाई बुझ्दै वर्ग र जातीय/सांस्कृतिक उत्पीडनको अन्तरसम्बन्धलाई…
कुबेर दोङ नेपालको राजनीतिमा विचार, सिद्धान्त र नाराको खडेरी कहिल्यै रहेन। विशेष गरी आफूलाई सर्वहारा र उत्पीडित वर्गको मसिहा दाबी गर्ने कम्युनिष्ट पार्टीहरूले भित्तामा लेखेका नारा र जनतासँग गरेका वाचा निकै आकर्षक थिए। तर, वर्तमान राजनीतिको तीतो यथार्थ यो छ कि यिनीहरूको भनाइ र गराइमा आकाश–जमिनको फरक देखिन थालेको छ। हिजो जुन जनता र भुइँतहका कार्यकर्ताको काँधमा चढेर नेताहरू…
विशेष रिपोर्ट | असार, २०८३ (जुन, २०२६)काठमाडौँ/इलाम:नेपालको पहिचान र अर्थतन्त्रको बलियो खम्बा मानिएको पूर्वी नेपालको चिया क्षेत्र इतिहासकै गम्भीर संकटमा धकेलिएको छ। ‘टी बोर्ड अफ इंडिया’ (Indian Tea Board) ले हालै लागू गरेको नयाँ नियम र प्राविधिक अवरोधका कारण उत्पादित चिया भारत निर्यात हुन नसकेपछि इलामका ५० भन्दा बढी अर्थोडक्स चिया उद्योग र झापाका ३०…
नेपाल यतिबेला इतिहासकै एउटा अत्यन्तै संवेदनशील र जटिल रूपान्तरणको घडीबाट गुज्रिरहेको छ। दशकौंदेखिको राजनीतिक अस्थिरता, सामाजिक संरचनाको फेरबदल र सांस्कृतिक संक्रमण पार गर्दै सन् २०२६ को यो कालखण्डसम्म आइपुग्दा नेपाली समाज बहुआयामिक अन्तरविरोधहरूको सामना गरिरहेको छ। एकातिर परम्परागत शक्ति र सोचको निरन्तरता छ भने अर्कोतिर तीव्र परिवर्तन, सुशासन र आर्थिक राष्ट्रवादको हुटहुटी छ। यी दुई…
काठमाडौं । नव वर्ष २०८३ को आगमनलाई विशेष बनाउने उद्देश्यका साथ राजधानीको लाजिम्पाटस्थित रोयल नेपाल रोधी क्लब मा सांगीतिक उत्सव आयोजना हुने भएको छ। ३० चैत बेलुका ७ बजेदेखि सुरु हुने उक्त कार्यक्रमले नयाँ वर्षको पूर्वसन्ध्यालाई उल्लास, संगीत र मनोरञ्जनले भरिपूर्ण बनाउने अपेक्षा गरिएको छ। यस विशेष साँझको मुख्य आकर्षणका रूपमा चर्चित गायक बिशाल काल्तन…
काठमाडौं । मिसेस् मल्टिट्यालेन्ट नेपाल २०२६ भव्य रूपमा सम्पन्न भएको छ। राष्ट्रिय नाचघर, जमलमा आयोजित फाइनल प्रतिस्पर्धामा सानी शेर्पा ‘मिसेस् मल्टिट्यालेन्ट नेपाल २०२६’ को उपाधि जित्न सफल भएकी छन्। प्रतियोगितामा शुष्मा बुढाथोकी फस्ट रनर अप घोषित भइन् भने जमुना तामाङ सेकेन्ड रनर अप बनिन्। प्रतियोगितामा विभिन्न विधामा समेत सहभागीहरूलाई विशेष अवार्ड प्रदान गरिएको थियो। इन्दिरा बस्नेतले ‘ट्यालेन्ट’ र…
काठमाडौं, फागुन १९ – तामाङ राष्ट्रिय मुक्ति मोर्चा नेपाल ले आगामी फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा सक्रिय सहभागिता जनाई नेपाली कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) का उम्मेदवारहरूलाई मतदान गर्न आदिवासी जनजाति समुदाय, विशेषगरी तामाङ समुदायलाई हार्दिक अपिल गरेको छ। केन्द्रीय समितिको नाममा जारी अपिलपत्रमा वर्तमान राष्ट्रिय राजनीतिक परिस्थितिमा आर्थिक पुनरुत्थान, संघीयताको सुदृढीकरण, समावेशी शासन प्रणाली, सुशासन तथा सामाजिक न्यायको कार्यान्वयन…
अमेरिकी रक्षा विभागको नयाँ राष्ट्रिय रक्षा रणनीतिले एउटा गहिरो संकेत दिएको छ | अब चीन अमेरिकाको सबैभन्दा ठूलो सुरक्षा प्राथमिकता रहेन। प्रत्येक चार वर्षमा सार्वजनिक हुने यो रणनीतिक दस्तावेजमा अमेरिकी भूभाग र पश्चिमी गोलार्धको सुरक्षालाई पहिलो स्थानमा राखिएको छ। सतहमा हेर्दा यो नीति परिवर्तन सामान्य जस्तो लाग्न सक्छ, तर यसले विश्व शक्ति राजनीतिमा गहिरो तरंग…
काभ्रे — राजनीति धेरैका लागि पद र पहुँचको यात्रा हुन सक्छ, तर दिननाथ गौतमका लागि यो जीवनकै त्याग, बलिदान र प्रतिबद्धताको कथा हो। विद्यार्थी आन्दोलनको चेतनाबाट सुरु भएको उनको राजनीतिक यात्रा जनयुद्धको अग्निपरीक्षा, १६ महिनाको बेपत्ता जीवन, राज्यद्वारा सहनु परेको अमानवीय यातना र अन्ततः लोकतान्त्रिक गणतन्त्रको अभ्याससम्म आइपुगेको छ। वि.सं. २०१७ सालमा काभ्रेपलाञ्चोकको चौंरीदेउराली–५ मा निम्न वर्गीय…
